Prowadzenie: dr Joanna Błeszyńska-Wysocka Wydział‚ Prawa i Administracji UW
Definicja utworu z 1926 roku obowiązuje do dziś. Orzecznictwo z okresu międzywojennego jest nadal aktualne.
Prawa pokrewne to m.in.:
- prawo do fonogramu, wideogramu
- prawa nadawców radiowych
- prawa do artystycznych wykonań
Brak cech nowości i indywidualności przesądza o to, że nie mamy do czynienia z utworem
Art 1. ust 2 Ustawy o prawie autorskim i prawach pokrewnych zawiera pułapkę. Wymienia co w szczególności może być utworem. „W szczególności” = ” na przykład”. Nie można zatem przyjmować, że skoro jeżeli dany sposób twórczości jest wymieniony w Art. 1 ust. 2 to automatycznie oznacz, że dany przejaw jest utworem. Należy w pierwszej kolejności spojrzeć na ust. 1. Nie każde zdjęcie będzie utworem, np. zdjęcie zrobione przez fotoradar, zdjęcie zrobione przez policjanta w trakcie wykonywania zadań służbowych.
Pojęcie „wystarczający poziom twórczości” – przykład z rozwiązywaniem zadań albo zgodnie z algorytmem (brak indywidualnego charakteru) albo indywidualne
Ważną kwestią jest ustalenie utworu. Ustalenie(1) to nie utwalenie(2).
- ktoś, poza osobą twórcy może zapoznać się z utworem
- nośnik materialny
Połączenie w sposób niepowtarzalny pewnych elementów może mieć charakter twórczy, choć same elementy nie są utworami.
Utwory złożone z utworów to np. czasopisma, encyklopedie, utwory audio-wizualne
Wiek i stan emocjonalny jest bez znaczenia w kwestii określania czy coś jest utworem. Osoby mające ograniczoną zdolność prawną mogą być twórcami. Nie ma też znaczenia, czy twórca w chwili tworzenia miał świadomość tworzenia – utwór stworzony w stanie zamroczenia, odurzenia (narkotykami, alkoholem) jest utworem.
Po wygaśnięciu praw (70 lat od śmierci twórcy) utwór przechodzi do domeny publicznej.
Tytuły słabe i mocne – tytuł literacki wyjęty z dzieła może być traktowany jako osobny utwór, np. Kubuś Puchatek.
Utwór nie musi być skończony aby być utworem
Pomysł nie podlega ochronie. Ochronie podlega wyłącznie uzewnętrznienie pod warunkami wymienionymi w Art 1. ust. 1
Utwory o szczególnych regulacjach:
- utwory pracownicze – powstały w ramach obowiązków wynikających ze stosunku pracy. Prawo majątkowe w przypadku utworu pracowniczego przechodzi na pracodawcę w momencie przyjęcia utworu przez pracodawcę (pracodawca w sposób formalny musi wyrazić, że utwór przyjął! – tzw. cesio legis ). Odstępstwo: programy komputerowe – zgodnie z art 74 u. 3 prawa majątkowe są pierwotnie po stronie pracodawcy. (ważne: nie wszystkie prawa osobiste wymienione w art. 16 stosuje się do programów komputerowych).
- utwory zbiorowe – prawo majątkowe przysługuje producentowi lub wydawcy. W umowach konieczne jest wymienienie pól eksploatacji. !!! W chwili pojawienie się nowego pola eksploatacji, prawa majątkowe na tym polu przynależą do osoby, której prawa majątkowe przysługiwały pierwotnie!!!
- utwory współautorskie
- utwory zależne (np. tłumaczenie, przeróbka, adaptacja). Przykład: podręcznik do nauki języka jako utwór pierwotny. Modyfikacja przez wykładowcę programu nauczania z podręcznika, dostosowująca go do poziomu uczniów, mająca charakter oryginalny, tworzy utwór zależny. Podpisując taki utwór należy podać utwór pierwotny.
Uczestnicy:
Małgorzata Dąbrowska/DP/
Artur Grudzień/DIT/
Ewa Lange/DP/
Barbara Łabędź/DES/
Dorota Mazur/DP/
Maria Ogrzebacz/IE/
Leszek Paczkowski/DP/
Alicja Pietrzak-Majewska/DK/
Urszula Wąsacz/DP
Elżbieta Wirth-Barylska/DP
Julita Szyszka/DK
Janusz Nowak/DK
Krzysztof Borowski/DOK/
Piotr Podstawka/DS/
Łukasz Leja/DES/