Słowa liczba używa się do określenia liczebności elementów policzalnych, to znaczy takich, które można policzyć po kolei, na sztuki, bez dodatkowych określeń, np. 2 stoły, 56 osób, 4 bułki itd.
Słowa ilość używa się w odniesieniu do rzeczy niepoliczalnych, czyli takich, których nie możemy policzyć po kolei, na sztuki, lecz musimy posługiwać się określeniami miary, wagi lub objętości, np. 5 litrów wody,10 kilogramów cukru, 15 ton cementu itp.
Różnicę między określaniem liczby i ilości ukazuje poniższa tabela.
| liczba | ilość |
|---|---|
| worków zboża | zboża |
| butelek wody | wody |
| kostek masła | masła |
| liter w tekście | tekstu |
| godzin | czasu |
| bochenków chleba | chleba |
| kawałków ciasta | ciasta |
| butli z tlenem | tlenu |
| banknotów, monet | pieniędzy |
| kubków kawy, szklanek herbaty | kawy, herbaty |
| kontenerów ze śmieciami | śmieci |
Sytuacje wątpliwe
Niestety, zdarzają się sytuacje, w których decyzja o użyciu słowa liczba lub ilość wcale nie jest taka oczywista. Bo co zrobić, gdy mówimy o rzeczach wprawdzie policzalnych, ale występujących w takiej mnogości, że zliczyć się ich nie da. Jak powiedzieć:nieograniczona (lub nieskończona) liczba możliwości czy nieograniczona (lub nieskończona) ilość możliwości? W takich przypadkach można w uzasadniony sposób odstąpić od ogólnej reguły (chociaż lepiej się jej trzymać, żeby takie odstępstwa nie stały się nawykiem). Na pewno jednak lepiej będzie brzmiało sformułowanie niezliczona ilość komarów niż niezliczona liczba komarów — ale tylko ze względów czysto stylistycznych. W tym przypadku odejście od normy wręcz bym zalecał, jednakże raczej w drodze wyjątku.
http://lukaszrokicki.pl/2011/10/26/cyfra-ilosc-liczba/